Een passieverhaal met een twist
Voor de Judaspassie zette Dominique Pauwels, de huiscomponist van Lod, een alternatieve vertelling van Jezus' lijdensweg op muziek. Hij gebruikte daarvoor teksten van Pieter De Buysser.
Het gebruikelijke passieverhaal van verraad, onrecht en lijden maakt in de versie van Lod plaats voor een boodschap van hoop. De vriendschap tussen Jezus en Judas staat centraal. Het verraad is een daad van liefde geworden. Jezus vraagt aan Judas om hem te helpen in stilte te verdwijnen - al loopt ook die keuze noodlottiger af dan gepland was.
Het uitgangspunt van de Judaspassie was het zogenaamde 'Evangelie van Judas', een apocrief evangelie dat in de derde eeuw is ontstaan en dat enkele jaren geleden gereconstrueerd werd. Voor de componist Dominique Pauwels en de librettist Pieter De Buysser was dat evangelie het ideale aanknopingspunt om het verhaal vanuit een andere hoek te bekijken. Al is dit zeker niet de eerste poging om de rol van Judas anders te interpreteren: zelfs Andrew Lloyd Webber en Tim Rice deden iets gelijkaardigs in Jesus Christ Superstar .
Het model dat Lod hanteert, is dat van een barok oratorium. Die keuze wordt consequent doorgetrokken, zowel in de regie van Inie Goris als in de partituur. Niet toevallig zit met B'Rock een barokorkest op het podium en klinkt het Collegium Vocale als een 'virtueel' koor uit de luidsprekers. Het podium is opgebouwd als een grote halve cirkel, waarin orkest en solisten plaatsnemen. De kleine luidsprekers voor het koor staan eromheen, enkele planeten en een groot Mariabeeld zijn boven de scène opgehangen. In die bijna rituele setting kunnen de serene muziek en de beschouwende teksten zich op heel natuurlijke wijze ontplooien.
Arabisch
Een recitant (een uitstekende Kadi Abdelmalek) vertelt het verhaal in het Arabisch. Jezus (de imposante zwarte mezzosopraan Bonita Hyman) en Judas (bariton Romain Bischoff) zingen hun aria's in het Hebreeuws. Het koor en de drie kindersolisten die verleden, heden en toekomst van de kerk symboliseren, zingen in het Engels.
Met rituele nadrukkelijkheid bewegen musici en zangers zich over het podium. Het duurt wel een half uur - zo lang lijkt het althans - vóór het orkest volledig is samengesteld en op volle kracht kan spelen. Het zet het bijzondere karakter van deze voorstelling in de verf, met als neveneffect dat de muziek langzaam en geleidelijk op gang komt.
Pauwels trekt de contemplatieve sfeer op alle vlakken door, wat de voorstelling een vrij grote eenheid en soms een poëtische geladenheid geeft, maar er tegelijk toe leidt dat de muziek lang in hetzelfde ingetogen register blijft, met langzame akkoorden en spaarzame melodische fragmenten. Alle handeling moet van de recitant komen. De echte dramatiek duikt in de muziek pas vrij laat op: in het pakkende duet tussen Jezus en Judas aan het begin van de kruisweg, of in de aria van Judas die zijn wanhoop uitzingt.
Voor de rest houdt Pauwels het bij een muzikale verinnerlijking, analoog aan de serene boodschap van hoop en liefde die dit alternatieve passieverhaal vooropstelt. De boodschap is duidelijk. We hadden ze ook wel begrepen zonder de moraliserende epiloog.
De Standaard