Zijn artistieke nieuwsgierigheid en zijn gretigheid om de dialoog aan te gaan met de wereld rondom ons, maakt van B’Rock Orchestra een van de meest succesvolle en artistiek vernieuwende orkesten met een historische uitvoeringspraktijk. Met zijn intuïtieve, onderzoekende en impactgerichte aanpak van een ruim scala aan projecten zit de hang naar het nieuwe, het neerhalen van muren en het verlangen naar ontmoeten en uitwisselen verankerd in het DNA van het orkest. Ook de participatie- en outreach-activiteiten van B’Rock Orchestra hebben deze genetische kwaliteiten.
De muzikanten vinden elkaar in hun sterke wens om in dialoog te treden met het publiek, een engagement dat leidt tot een steeds groeiend aantal muzikale ontmoetingen naast het podium en tot projecten die muziek, leren en creativiteit uitdragen naar gemeenschappen in België en daarbuiten. Toch wil het orkest deze betrokkenheid nog stelselmatig uitdiepen. Binnen het project B’Rock encounters – gelanceerd tijdens seizoen 2021/22 – worden verschillende activiteiten verdicht tot een stevig en strategisch uitgewerkt outreach- en participatieprogramma. Dat programma is in staat is om – via duurzame en doordachte projecten voor specifieke doelgroepen – een nog breder en diverser publiek te bereiken. B’Rock Orchestra streeft ernaar dit participatie- en outreach-programma in de komende jaren uit te bouwen tot een centrale pijler binnen zijn artistieke werking. Om dit streven realiteit te laten worden, zullen bestaande formats verfijnd en uitgebreid worden, in nauwe samenwerking met onze Vlaamse kernpartners binnen dit programma.
B’Rock encounters: de formats
Ons participatieprogramma omvat een reeks ontmoetingen met muziek en met het orkest, en bespeelt zowel het veld van participatie en outreach als talentontwikkeling. De bewuste keuze om in te zetten op verschillende doelgroepen stelt B’Rock Orchestra in staat om bredere lagen van de maatschappij te bereiken. Elke component van het project wordt doorgaans ingebed in een concertperiode van het orkest. Op die manier kunnen financiële en artistieke synergieën samenvloeien en kan het orkest zijn Vlaamse presentatiepartners een pakket aanbieden dat het pure concert overstijgt. Op vandaag worden B’Rock encounters ontwikkeld en geleid door de algemeen directeur, en ondersteund door freelance werknemers en coaches. Om de bestaande ambitieuze projecten te kunnen realiseren en reeds deels ontwikkelde concepten definitief vorm te geven, is een extra vaste medewerker essentieel.
Tijdens de komende subsidieperiode zullen de B’Rock encounters substantieel groeien en zullen de huidige drie componenten (participatieformats B’Rock Binnenstebuiten en Up Front en onze samenwerking met het Koninklijk Conservatorium Gent) worden gecomplementeerd met spannende nieuwe elementen. Met MA Festival Brugge zit een nieuwe orkestacademie, MA Academy, in de pijplijn. Samen met Muziekcentrum de Bijloke ontwikkelen we een intergenerationeel participatieprogramma en het buurtproject Bijloke Traffik (werktitel).
Participatie- en outreachformats
- “B’Rock binnenstebuiten” – Het vlaggenschip van B’Rock Orchestra’s participatieaanbod
Partners: exclusieve samenwerking met DE SINGEL
Frequentie: 2 volledige formats (elk bestaande uit 3 modules) per jaar
Doelgroep: verschillende leeftijdsgroepen met diverse achtergronden (speciaal ontworpen voor scholen, en in aangepaste vorm voor centra voor ouderenzorg)
Financiering: forfaitaire bijdrage van € 3.000 euro door DE SINGEL, alle verdere kosten (ca. € 5 000 per editie) moeten aanvullend worden gefinancierd (momenteel door Nationale Loterij)
Het participatieformat “B’Rock binnenstebuiten” gaat voor een radicale doorbreking van de gebruikelijke onstage/offstage-grenzen.
Het project bestaat uit 3 modules die plaatsvinden binnen de tijdsspanne van een week en is gelinkt aan een B’Rock-concert in DE SINGEL:
- Workshops met een team van B’Rock-muzikanten, op locatie bij de partnerinstelling (in 21/22: focus op scholen; in 22/23: focus op centra voor ouderenzorg; in 23/24: focus op mensen met een verstandelijke beperking)
- Een ontmoeting met het volledige orkest in DE SINGEL (met optionele rondleiding in de concertzaal en/of concertbezoek, afhankelijk van de noden en wensen van de doelgroep)
- Een schilderworkshop met de huisartiest van B’Rock (Cécile Broekaert in 21/22), inclusief tentoonstelling van de resultaten in de foyer van DE SINGEL
Gedetailleerd projectschema van “B’Rock binnenstebuiten”
Allereerst wordt een team van vier muzikanten voorbereid door externe participatiecoach Sien de Smet. De inhoud van de workshops wordt steeds aangepast aan de specifieke noden van de doelgroep zodat de deelnemers zich vrij en veilig voelen om zich voluit te engageren binnen dit artistieke project.
Module 1 omvat een eerste bezoek van de B’Rock-muzikanten aan de deelnemers. Dit bezoek bestaat uit een introductie van de gebruikte instrumenten en het gespeelde repertoire, maar ook uit spelletjes, luisteractiviteiten en samen musiceren (bv. bodypercussie).
Tijdens module 2 worden de deelnemers in DE SINGEL verwelkomd door het volledige orkest. Na een korte warming-up sessie met (een van) de coaches vervoegen ze het orkest op het podium . Ze nemen plaats tussen de muzikanten terwijl het orkest een selectie uit het concertprogramma speelt en ervaren zo aan den lijve welke energie wordt opgewekt door deze surround muziekwolk. Tijdens die onstage sessie van 20 minuten linkt een modererende coach de live ervaring aan elementen uit de workshops. Verschillende invalshoeken zijn daar mogelijk, afhankelijk van de doelgroep. Hoofdthema’s kunnen zijn: de basisprincipes van muziek maken in een ensemble (bijv.: hoe kunnen non-verbale signalen bijdragen tot de communicatie op het podium), een introductie van het ensemble zelf, of het aanhalen van de rode draden binnen het volledige concertprogramma. Deze tweede module kan desgewenst aangevuld worden met een bezoek aan DE SINGEL of het bijwonen van het eigenlijke concert.
Het project sluit af met een schilderworkshop in module 3. De deelnemers worden er uitgenodigd om artistieke expressie te geven aan de emoties die hun muzikale ontmoeting heeft uitgelokt. Onder begeleiding van B’Rocks huisartiest visualiseren ze hun ervaringen, die uiteindelijk uitmonden in een expo in de foyer van DE SINGEL voor en na het eigenlijke concert van B’Rock. De deelnemers transformeren zo tot actieve artistieke participanten binnen het universum van B’Rock Orchestra én DE SINGEL.
B’Rocks vlaggenschipproject “Binnenstebuiten” vormt een unieke gelegenheid om een kleine, hechte groep deelnemers de wereld van de kunsten binnen te leiden, en hen te coachen bij het vertalen van eigen ideeën en emoties naar persoonlijk werk. Het daagt de deelnemers uit hun individuele (zintuiglijke) vermogens en de algemene teamgeest aan te scherpen, net zoals ook elk orkestlid én uniek én onderdeel van een groter geheel is. Omdat dit project inclusief, op maat gemaakt en zeer intensief is voor de deelnemers, hun begeleiders en de muzikanten, wordt het per editie slechts aan één groep aangeboden.
- UP FRONT – naar een rijkere concertbeleving
Partners: presentatiepartners, artiesten betrokken bij het concert (volledig orkest incl. dirigenten en solisten)
Frequentie: 1 tournee per seizoen
Doelgroep: B’Rock-concertpubliek, tickethouders voor een B’Rock-concert
Financiering: uitkoopsommen van presentatiepartners, indien nodig aangevuld met eigen investeringen
Wie weet beter dan de artiesten op het podium wat er zich tijdens een concert zal afspelen? Met “Up front — de Kunst van het Luisteren”, creëert B’Rock een nieuw inleidend format dat de concertgangers vanop de eerste rij inzichten verschaft in het repertoire en het artistieke proces dat zich zal ontspinnen op het podium. B’Rock Orchestra staat bekend om zijn buiten-gewone (sic) programmaconcepten en de concerten van het orkest vormen dus dankbaar voer voor gesprekken. Van pure achtergrondinformatie bij de stukken tot beknopte analyses van de specifieke interpretatie van de gespeelde werken, van het uitdiepen van sleutelfragmenten tot het uitwisselen van zeer persoonlijke inzichten in hoe een muzikant bepaalde fragmenten vertolkt: het format is erop gericht het publiek een inspirerende basis mee te geven voor een actieve luisterervaring. Een eenvoudige illustratie: eens de solofluit je vooraf verklapt heeft waarom ze zo houdt van een bepaalde passage, en eens fluit en sopraan dat fragment samen voor je brengen, zal je er als luisteraar extra naar uitkijken om dit stuk tijdens het concert in een compleet andere, volledig georkestreerde versie te horen. De luisteraar wordt meer dan een passieve toeschouwer: het kennen van een stuk en zijn bedoeling maakt luisteraars en musici tot bondgenoten en baant de weg voor een rijkere concertbeleving.
“Up front ” duurt een twintigtal minuten en vindt plaats een half uur voor aanvang van het concert in de concertzaal zelf. De uitnodiging voor het format wordt vooraf gecommuniceerd, zowel via online kanalen als bij de aankoop van tickets. Het luik vooraf wordt dus een essentieel onderdeel van de hele concertavond. Een korte pauze voor de eigenlijke start van het concert biedt de rest van het publiek de kans om in te stromen.
“Up front ” is nu opgevat als een satellietformat gekoppeld aan de “Transformers”-tournee van het orkest met sopraan Anna Prohaska (o.a. in Concertgebouw Brugge op 02.12.2023).
- “The Listeners Academy”
Partners: pianist Alexander Melnikov, Beethovenfest Bonn, DE SINGEL
Frequentie: 1 project per seizoen van 2023 tot 2025
Doelgroep: concertpubliek, online publiek
Financiering: uitkoopsommen per project, ontwikkelingskosten voor dit format zijn een eigen investering van B’Rock
“The Listeners Academy” gaat verder waar “Up front” stopt. Waar “Up front” een inleidend format is, stapt “The Listeners Academy” zonder aarzelen het concert binnen. Dit meerjarige participatieve concertformat is ontwikkeld in samenwerking met pianist Alexander Melnikov en inaugurele partner Beethovenfest Bonn en zal gedurende meerdere seizoenen in DE SINGEL te horen zijn, als onderdeel van ons hechte partnerschap met het Antwerpse kunstenhuis.
Alexander Melnikov en de musici van B’Rock laten zich voor “The Listeners Academy” inspireren door het legendarische “Bernstein on…”-format, een vroeg en nog steeds ongeëvenaard voorbeeld van outreach en publieksontwikkeling in de klassieke muziek. Net zoals Leonard Bernstein inzichten in meesterwerken uit de muziekgeschiedenis deelde met een breed publiek (in concert en als tv-format), geven zij hun visie en interpretatie van Beethovens pianoconcerten mee in een weldoordacht (en vermakelijk!) semi-geënsceneerd format, waarna ze het volledige concerto uitvoeren voor een geactiveerd luisterpubliek.
We zijn in gesprek met IDAGIO, een toonaangevende streamingdienst voor klassieke muziek, om samen een verfilmde versie van “The Listeners Academy” te ontwikkelen en het format zo toegankelijk te maken voor het grote online publiek van IDAGIO.
- Intergenerationeel outreach-project met Muziekcentrum de Bijloke
Partner: Muziekcentrum de Bijloke, scholen en woonzorgcentra
Frequentie: format in ontwikkeling, frequentie nog te bepalen
Doelgroepen: jongvolwassenen, (hoog)bejaarden
Financiering: kosten en artistieke gages van B’Rock-muzikanten zijn een eigen investering, alle andere kosten worden gedragen door Muziekcentrum de Bijloke
De muzikanten van B’Rock zijn gepassioneerd door de geschiedenis en hebben door hun liefde voor eeuwenoud repertoire ook stevige wortels in het verleden. Tegelijk zijn ze steeds op zoek naar vernieuwing en originaliteit. In samenwerking met Muziekcentrum de Bijloke gaan we daarom een open experiment aan om een intergenerationeel project rond oude muziek op te zetten. We brengen jongvolwassenen, B’Rock-muzikanten en ouderen in dialoog over de betekenis van het verleden voor de toekomst. Drie generaties scharen zich zo op een bijzondere manier rond een gedeelde muzikale ervaring.
- Bijloke Traffik (werktitel)
Partner: Muziekcentrum de Bijloke, Stad Gent
Frequentie: 1 format per artistiek seizoen
Doelgroep: inwoners van Gent uit verschillende buurten
Financiering: kosten en artistieke gages van B’Rock-muzikanten zijn een eigen investering, alle andere kosten worden gedragen door Muziekcentrum de Bijloke
Het is een feit dat ons gebruikelijke concertpubliek geen representatieve afspiegeling vormt van de inwoners van een stad. Samen met Muziekcentrum de Bijloke willen we de rol van de concertzaal als presentatieplatform herbekijken. De concertzaal van de toekomst is een fluïde instelling die ook buiten de eigen muren een rol kan spelen. Onder de werktitel Bijloke Traffik zetten we een experimenteel project op dat moet nagaan wat bepaalde werken of repertoires te winnen hebben bij uitzonderlijke presentatieplekken, en vice versa. Dit experiment vergt een open en creatieve geest: we willen kansen creëren om in te breken in andere ruimtes, om in dialoog te treden met minder ‘concertklare’ omgevingen, maar ook om nieuwe relaties te smeden tussen publiek, uitvoerders en muziek. Elk seizoen willen we een site-specifiek muziekproject ontwikkelen, waarin we een kwalitatieve maar alternatieve ‘in situ’ concertervaring uitwerken. In onze zoektocht naar sites en publieksgroepen laten we ons leiden door de gebiedsgerichte werking van Stad Gent, dat zijn stedelijk beleid heeft afgestemd op de lokale noden van verschillende buurten.
Talentontwikkeling
Voor de muziekprofessionals van morgen volstaat een perfecte beheersing van hun instrument niet. Flexibiliteit, ruime ervaring binnen de verschillende deeldomeinen van het muziekvak en een gezonde inschatting van de positie van kunstenaars binnen een maatschappij zijn essentieel voor de moderne orkestmuzikant. Voormalige ‘niches’ schoven op richting centrum en zijn tegenwoordig onontbeerlijk voor professioneel succes. Van de jonge professionele muzikant van vandaag wordt verwacht dat hij Mozart historisch correct kan uitvoeren – ook binnen een orkest – maar evenzeer dat hij inzicht heeft in hedendaags repertoire. Orkesten vragen van hun musici een openheid voor nieuwe concertformats en de bereidheid om een rol op te nemen die de grenzen van het pure concertgegeven ver overschrijdt.
Het is precies in dat speelveld dat B’Rock Orchestra zo behendig is. Niet enkel is het een uitstekend oude muziek-ensemble dat zijn kennis van historische uitvoeringspraktijk wil doorgeven aan conservatoriumstudenten. Zijn orkestleden zijn – als toonbeelden van hoe de moderne muzikant zich vandaag ontwikkelt – voor deze studenten ook een inspiratiebron om voorbij de dagelijkse routine van repetities en lessen te kijken.
- Orkestworkshops rond historische uitvoeringspraktijk en modern muzikantschap
Partner: samenwerking met KASK & Conservatorium / School of Arts Gent
Frequentie: 2 projecten per academiejaar
Doelgroep: conservatoriumstudenten (zonder specialisatie in historische uitvoeringspraktijk)
Financiering: integraal gefinancierd door KASK & Conservatorium
De samenwerking bestaat in intense groepsworkshops: 3 à 4 B’Rock-coaches begeleiden de studenten in het zich eigen maken van specifieke werken, van oude muziek tot het klassieke repertoire. Een basisintroductie tot de tijdsperiode en haar respectieve historische praktijk wordt meteen getransfereerd naar het eigenlijke repeteren en spelen van een werk binnen die ontstaanscontext. Elke workshopreeks eindigt met een concert waarin studenten het resultaat van hun samenwerking laten horen.
Met flankerende projectelementen als gesprekken rond cultureel ondernemerschap, repetitiebezoeken en ontmoetingen met de artistieke partners van B’Rock Orchestra (bv. dirigent, operadirecteur), moedigt deze samenwerking het creatieve en onafhankelijke denken aan. Bovendien biedt het partnerschap uitgebreide hands-on ondersteuning in het traject om een professionele muzikant van de 21e eeuw te worden.
- MA Academy
Partners: MA Festival Brugge, il Gardellino, Concertgebouw Brugge
Frequentie: tweejaarlijks
Doelgroep: jonge, hooggekwalificeerde, internationale instrumentalisten
Financiering: alle partners investeren in het project om de kosten voor de deelnemers te dekken (investering van B’Rock van € 10 000); de honoraria en de kosten voor de door B’Rock geleverde (2 à 3) coaches worden gedekt door MA Festival Brugge
MA Academy is een nieuw, tweejaarlijks initiatief van MA Festival Brugge, B’Rock Orchestra, il Gardellino en Concertgebouw Brugge. De eerste MA Academy in augustus 2022 focust op muziek van Jean-Philippe Rameau en staat onder leiding van de gelauwerde Franse dirigent Bertrand Cuiller.
Tijdens MA Academy duiken de internationale topmuzikanten van morgen in het rijke muzikale erfgoed van het vroege barokrepertoire. Ze worden daarin ondersteund door een team van coaches van B’Rock Orchestra en il Gardellino en begeleid door internationale specialisten binnen het gekozen repertoire.
In 2022 zullen 35 rijzende talenten van overal ter wereld deelnemen aan een intense vijfdaagse projectfase van kamermuziekworkshops, individuele coachingsessies en orkestspel. Het project culmineert in een slotconcert in Concertgebouw Brugge. Audities gebeuren online en staan open voor musici tot 30 jaar die nog studeren of al in het bezit zijn van een masterdiploma (niet noodzakelijk voor historische instrumenten).
Behalve diepgaande expertise en speelervaring wil MA Academy de deelnemers ook actief kansen bieden. Zo kunnen ze hun netwerk uitbreiden door jonge collega’s te ontmoeten en door zich te presenteren voor een team van coaches bestaande uit musici verbonden aan verschillende Europese toporkesten. Omgekeerd is het voor de betrokken ensembles een unieke gelegenheid om jonge talenten en potentiële toekomstige collega’s van dichtbij te leren kennen. MA Academy beoogt zo de open deur te vormen naar een succesvolle carrièrestart.
MA Academy investeert in de muzikale begeleiding en voorziet catering en accommodatie in Brugge voor de volledige periode. Bovendien ontvangen de muzikanten een vergoeding voor het concert in Concertgebouw Brugge volgens de gangbare lonen in de sector. Het budget van MA Academy wordt voorzien door de vier partners.
Voor 2024 is een repertoirefocus op dansmuziek van Michael Praetorius (Terpsichore) gepland, aangevuld met muziek van William Brade en Heinrich Schütz. Artistiek leiders voor 2024 zijn violiste Veronika Skuplik en B’Rock-trombonist Simen Van Mechelen.